Nöroendokrin Tümörlerde Radyonüklid Tedavi
Nöroendokrin Tümörlerde Radyonüklid Tedavi
Somatostatin reseptörlerini hedefleyen:
Lutesyum-DOTATATE tedavisi.
İleri evre nöroendokrin tümörlerde, hücrelerdeki somatostatin reseptörlerine bağlanan bir taşıyıcı molekül ile radyoaktif lutesyum-177 tümöre taşınır. Tedaviye peptid reseptör radyonüklid tedavi (PRRT) da denir.
Kimler için?Somatostatin reseptörü pozitif, ilerleyen ya da tedaviye yanıt vermeyen hastalar
Nasıl?Damar yoluyla; 8 haftada bir, 4 uygulama
SüreçAyaktan tedavi; böbreği korumak için özel sıvı verilir
71Lantanit
177Lu
Lutesyum-177
Yarı ömür6,7 gün
Ort. β⁻ enerjisi0,13 MeV
Maks. doku menzili~2 mm
Yayılan ışınβ⁻ + γ
1 · LUTESYUM-DOTATATE NEDİR?
Nöroendokrin hücrelerin reseptörünü hedefleyen tedavi
Nöroendokrin tümörler hormon salgılayan hücrelerden gelişir ve çoğu zaman yüzeylerinde somatostatin reseptörü taşır. Bu reseptör, tümörü görüntülemek için de kullanılır (DOTATATE PET/BT).
Tedavide, bu reseptöre bağlanan DOTATATE molekülü laboratuvarda lutesyum-177 ile birleştirilir. İlaç, reseptör taşıyan hastalıklı hücrelere ulaşır ve beta ışınlarıyla onları zamanla yok eder. Tedavi, tümörün büyümesini durdurmayı ve hastalığın ilerlemesini yavaşlatmayı amaçlar.
2 · NASIL ÇALIŞIR?
Hedefe giden, radyasyonunu içeriden veren ilaç
Hedef: reseptör
Tümör hücrelerindeki somatostatin reseptörlerine bağlanır; hastalık odakları görüntülemeyle önceden doğrulanır.
Beta ışınları
Işın etkisi birkaç milimetrelik bir alanda kalır; komşu sağlıklı dokuya etkisi sınırlıdır.
Görüntüleme ile doğrulama
Tedavi öncesi DOTATATE PET/BT ile reseptör tutulumu gösterilir; tedavi sonrası yanıt da izlenir.
3 · KİMLER İÇİN?
Hangi hastalarda uygulanır?
Lutesyum-DOTATATE, somatostatin reseptörü taşıyan, ilerleyen ya da standart tedaviye yanıt vermeyen nöroendokrin tümörlerde kullanılır. Orta bağırsak kaynaklı tümörler, pankreas nöroendokrin tümörleri ve bazı diğer tiplerde uygulanır. Uygunluk multidisipliner tümör konseyinde değerlendirilir.
DOTATATE PET/BTTümörlerde yeterli reseptör tutulumu
HASTALIK SEYRİİlerleme ya da yanıtsızlık
KAN VE BÖBREKKemik iliği ve böbrek fonksiyonları
ÖNCEKİ TEDAVİLERSomatostatin analoğu ve diğer tedaviler
Uygun olmayabilecek durumlar: Gebelik ve emzirme, ileri böbrek yetmezliği, reseptör tutulumunun yetersiz olduğu hastalık ve ciddi kemik iliği baskılanması.
4 · TEDAVİ SÜRECİ
Değerlendirmeden takibe adım adım
Tedavi ayaktan yapılır; dört uygulama genellikle 8 haftada bir verilir. Yeşil işaretli adımlar Nükleer Tıp bölümünde yapılır.
- Değerlendirme NÜKLEER TIP
DOTATATE PET/BT, kan testleri ve böbrek fonksiyonları incelenir; tedavi kararı birlikte verilir.
- Uygulama günü NÜKLEER TIP
Böbrekleri korumak için uygulamadan önce ve sonra özel sıvı verilir. İlaç damar yoluyla yavaş infüzyonla verilir.
- 8 haftada bir, 4 kez NÜKLEER TIP
Her uygulamadan önce kan sayımı yapılır. Bulantı için önlem alınır; gerekirse uygulama ertelenir.
- Takip
Yanıt, BT ya da MR ve reseptör görüntülemesiyle izlenir; kan testleri düzenli yapılır.
5 · YAN ETKİLER VE SONRASI
Tedaviden sonra neler beklenir?
En sık görülen yan etkiler bulantı, yorgunluk ve kan değerlerinde geçici düşüştür. Uygulama sırasında ve sonrasında verilen önlemlerle bulantı çoğu zaman kontrol altında tutulur.
Böbrekler ilacın atıldığı organdır; bu nedenle böbrek fonksiyonları düzenli izlenir. Uzun dönem böbrek ve kemik iliği etkileri nedeniyle takip sürdürülür.
SIK GÖRÜLENBulantı, yorgunluk
KAN DEĞERLERİGeçici düşüş; düzenli kontrol
BÖBREKFonksiyonların düzenli izlenmesi
8 · BİLİMSEL KANIT
Öne çıkan çalışmalar
NETTER-1 · MİDGUT NET
%65,2 vs %10,8
20. ayda progresyonsuz sağkalım oranı
229 hastalık randomize çalışmada Lu-DOTATATE, yüksek doz oktreotide göre progresyonsuz sağkalımı belirgin uzattı; yanıt oranı %18’e karşı %3 bulundu. Ara analizde genel sağkalımda lehte bir sinyal görüldü (14 ve 26 ölüm); kesin sonuç için final analiz bekleniyor.
Strosberg J, et al. N Engl J Med 2017 →9 · SIK SORULAN SORULAR
Sık sorulan sorular
Kaç kez uygulanır?
Genellikle 8 haftada bir, dört kez uygulanır. Yanıta ve kan değerlerine göre plan düzenlenebilir.
Hastanede kalmam gerekir mi?
Hayır. Tedavi ayaktan yapılır; böbrek korumak için verilen sıvı nedeniyle uygulama günü birkaç saat sürebilir.
Bulantı olur mu?
Bazı hastalarda olur. Uygulama öncesi ve sonrası verilen ilaçlarla çoğu zaman kontrol altında tutulur.
Sonucu ne zaman öğrenirim?
Yanıt genellikle tedaviden birkaç ay sonra BT ya da MR ile değerlendirilir.
Lutesyum-PSMA ile farkı nedir?
Lutesyum-PSMA prostat kanserinde PSMA hedefler; Lutesyum-DOTATATE nöroendokrin tümörlerde somatostatin reseptörlerini hedefler. İkisi de lutesyum-177 kullanır.
İLGİLİ SAYFANöroendokrin tümörlerde DOTATATE PET/BTİLGİLİ SAYFATeranostik nedir?İLGİLİ SAYFAAtom tedavisi nedir?
Nöroendokrin tümörlerde radyonüklid tedavi hakkında bilgi ve randevu
Radyonüklid Tedavi Polikliniği · İstanbul Tıp Fakültesi · Santral +90 212 414 20 00 (dahili 32221)
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hekim muayenesinin yerini tutmaz.
Tüm hakları saklıdır. © 2026 Kullanım Koşulları | KVKK